Khi những cơn mưa đầu mùa bắt đầu phủ lên Sài Gòn sau những ngày nắng gắt, nhịp chuyển động của nghệ thuật cũng trở nên chậm rãi và gợi ra nhiều suy tưởng.
Tháng 5 cũng cho thấy sự dịch chuyển đáng chú ý của không gian nghệ thuật đương đại tại TP.HCM khi nhiều nghệ sĩ trẻ lựa chọn đào sâu vào chất liệu ký ức, lưu trữ và căn tính cá nhân. Mỗi triển lãm mang một cấu trúc riêng, song cùng gặp nhau ở khao khát đặt lại câu hỏi về con người, lịch sử và cách chúng ta tồn tại giữa những biến động văn hóa của thời đại số.
Khám phá 7 sự kiện nghệ thuật dưới đây để cùng giải mã nỗ lực của cộng đồng yêu nghệ thuật Việt.
Tọa đàm nghệ thuật “Vườn Nhân”
- Thời gian: 10:00 - 12:00, Thứ Bảy, 23/05/2026
- Địa điểm: Quang San Art Museum, 189B/3 Nguyễn Văn Hưởng, phường An Khánh, TP.HCM
Trong khuôn khổ triển lãm “Vườn Nhân” nhân dịp kỷ niệm 115 năm ngày sinh nhà thơ Lưu Trọng Lư, Quang San Art Museum phối hợp cùng gia đình thi sĩ tổ chức tọa đàm nghệ thuật với sự tham gia của nhiều khách mời nghiên cứu và hoạt động văn hóa nghệ thuật.
Buổi trò chuyện mở ra góc nhìn gần gũi về con người phía sau những vần thơ nổi tiếng, từ ký ức gia đình đến cách di sản của Lưu Trọng Lư tiếp tục hiện diện trong đời sống tinh thần của nhiều thế hệ. Nội dung tọa đàm vượt khỏi phạm vi văn chương để chạm đến câu chuyện về ký ức, đời sống và sự lưu giữ cảm xúc qua thời gian.
Chương trình có sự góp mặt của nhà báo, nhà văn Lưu Trọng Văn; đạo diễn Lưu Trọng Ninh; nhà báo Lưu Trọng Bình cùng nhà báo, nhà nghiên cứu Lý Đợi. Mỗi diễn giả mang đến một lát cắt riêng về di sản của Lưu Trọng Lư, từ đời sống gia đình, điện ảnh đến nghiên cứu văn học nghệ thuật Việt Nam.
Triển lãm “Nam Sử Họa Kiếng”
- Thời gian: 01 - 31/05/2026
- Địa điểm: Annam Gallery, 371/4 Hai Bà Trưng, phường Xuân Hoà, TP.HCM
Triển lãm “Nam Sử Họa Kiếng” đưa tranh kiếng Nam Bộ trở lại dòng chảy nghệ thuật đương đại như một cách nhìn lại đời sống tinh thần và thẩm mỹ của vùng đất phương Nam. Từng hiện diện sâu đậm trong không gian sinh hoạt của người dân Nam Bộ qua nhiều thế hệ, tranh kiếng nay được tái khám phá qua góc nhìn lịch sử, nghiên cứu và phục dựng.
Triển lãm triển khai theo ba lớp thời gian gồm quá khứ, hiện tại và tương lai. Các hình tượng tín ngưỡng và dân gian nguyên bản được đặt cạnh những nỗ lực nghiên cứu, phục dựng công phu, đồng thời mở ra khả năng tái diễn giải tranh kiếng dưới các thực hành nghệ thuật mới.
Được tổ chức nhân cột mốc 10 năm của Sài Gòn Vi Vu, sự kiện như một lời tri ân gửi đến những người dành tình cảm cho di sản văn hóa Nam Bộ. Mỗi tác phẩm trưng bày tạo nên khoảng lặng để người xem suy ngẫm về giá trị thủ công truyền thống, đồng thời tiếp tục viết thêm những lớp nghĩa văn hóa bằng trải nghiệm cá nhân hôm nay.
Triển lãm “Người giữ thời gian - Cổ Lai Hy tập 1”
- Thời gian: 09 - 31/05/2026
- Địa điểm: Chillala - House of Art, 75 Xuân Thủy, phường An Khánh, TP.HCM
Triển lãm “Người giữ thời gian - Cổ Lai Hy tập 1” mở đầu cho dự án quy tụ những tên tuổi gạo cội của mỹ thuật Việt Nam với sự đồng hành của Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM. Sự kiện mang đến chân dung một thế hệ nghệ sĩ đã lặng lẽ đi cùng nhiều biến động của mỹ thuật Việt qua hàng chục năm sáng tác.
Sự ra đi của cố họa sĩ Đỗ Thị Tố Phượng ngay trước ngày khai mạc càng khiến triển lãm phủ thêm chiều sâu suy niệm về ký ức, thời gian và sức sống của nghệ thuật. Ở tuổi U80, U90 hay U100, các nghệ sĩ vẫn tiếp tục sáng tạo như những “chứng nhân của thời đại”, gìn giữ ký ức qua hội họa và điêu khắc.
Không gian triển lãm quy tụ nhiều nghệ sĩ thực hành nghệ thuật khác nhau. Họa sĩ Quách Phong theo đuổi nhịp điệu điềm tĩnh và tiết chế; Nguyễn Thị Tâm tìm đến sự tối giản giàu chiều sâu nội tâm; Uyên Huy thể hiện tư duy tạo hình mạch lạc; Hoàng Minh Hằng mang đến tranh lụa mềm mại như dòng ký ức thẩm thấu qua thời gian; Huỳnh Thị Kim Tiến để màu sắc tan vào nhau như những rung động mong manh trong tâm tưởng.
Bên cạnh đó là cuộc đối thoại thú vị giữa đôi nghệ sĩ Đoàn Quốc và Tạ Kim Dung: một bên mạnh mẽ với chất liệu nhôm và tinh thần dân gian, bên còn lại mềm mại, nữ tính qua hình tượng thiếu nữ và hoa sen trong tranh sơn dầu. Song, điêu khắc gia Phùng Chý Thu, nghệ sĩ điêu khắc duy nhất của triển lãm, cũng mang đến những tạo hình bằng đồng, giàu xúc cảm về tình yêu và văn hóa con người.
Triển lãm “Ký ức giả định”
- Thời gian: 30/04 - 30/05/2026
- Địa điểm: Sigma Gallery, 107 Đường N3C Global City, TP.HCM
Triển lãm “Ký ức giả định” là cuộc đối thoại thị giác giữa hai nghệ sĩ Nguyễn Hoàng Ngân và Lê Quý Anh Hào, khai thác ký ức được tái cấu trúc thông qua hình ảnh, chất liệu và âm thanh. Trong triển lãm, ký ức hiện lên như một “giả định” của sự thật - vừa hiện hữu vừa bị phủ mờ bởi lãng quên và tưởng tượng.
Không gian triển lãm đặt chất liệu truyền thống như mực tàu, thủy mặc, giấy bồi cạnh video art, trừu tượng và sắp đặt đương đại. Người xem bước vào trải nghiệm đa giác quan với tác phẩm sắp đặt của Nguyễn Hoàng Ngân: chiếc grand piano đỏ nổi bật giữa “đám mây ký ức” bằng giấy nhuộm mực đen, tạo nên một trường rung cảm giữa triết học phương Đông và âm nhạc cổ điển phương Tây.
Trong thực hành của Nguyễn Hoàng Ngân, mực tàu mang tính chất của sự tĩnh lặng, còn acrylic đại diện cho cảm xúc bùng nổ ở hiện tại. Những mảng màu loang và nét thư pháp trở thành “ký tự nội tâm”, dẫn dắt người xem đọc tác phẩm bằng trực giác thay vì hình ảnh cụ thể.
Đồng thời, Lê Quý Anh Hào tiếp cận ký ức qua lăng kính điện ảnh và tự sự. Nghệ sĩ sử dụng tư liệu từ các bộ phim như “Xích lô” của Trần Anh Hùng hay “Sad Song of Yellow Skin” của Michael Rubbo để chuyển hóa thành video nghệ thuật. Những khung hình đen trắng về Sài Gòn cũ được bóc tách và tái sắp xếp thành các phân mảnh ký ức tập thể, mở ra trải nghiệm mới giữa thực và ảo.
Từ đó, sự kết hợp giữa hai nghệ sĩ trở thành hành trình chất vấn bản chất của ký ức: liệu điều ta nhớ là sự thật hay chỉ là những mảnh ghép được chính chúng ta tái tạo qua thời gian.
Triển lãm “Nền Trời Mãi Xanh”
- Thời gian: 08/05 - 28/06/2026 (mở theo lịch đăng ký trước)
- Địa điểm: Wiking Salon, 79 Nguyễn Hữu Thọ, Nhà Bè, TP.HCM
Sinh ra trong thời đại số, Nguyễn Đức Huy chịu ảnh hưởng rõ nét từ mỹ học kỹ thuật số qua bảng màu neon rực rỡ, bố cục lớn và ngôn ngữ thị giác mang hơi thở đương đại. Bên cạnh tranh sơn dầu, video art và tác phẩm trên giấy góp phần mở rộng trải nghiệm thị giác, đồng thời duy trì mạch ý niệm xuyên suốt về ký ức, sự vô diện và quá trình đồng bộ hóa con người trong bối cảnh kỹ thuật số và toàn cầu hóa. Tâm điểm của triển lãm là chromakey - kỹ thuật thường xuất hiện trong điện ảnh - được nghệ sĩ chuyển hóa thành biểu tượng thị giác về sự thay thế, xóa nhòa và tái kiến tạo danh tính.
Trong các tác phẩm, gương mặt và cơ thể dần bị loại khỏi hệ quy chiếu nhận diện quen thuộc, khiến nhân vật rơi vào trạng thái lửng lơ giữa tồn tại và biến mất. Từ những bức ảnh gia đình, ảnh cưới, ảnh du lịch hay các khoảnh khắc đời thường, Nguyễn Đức Huy tái cấu trúc ký ức thành những lớp hình ảnh mới, đặt ra suy tư về việc lưu trữ, chỉnh sửa và tái viết ký ức cá nhân.
Không gian triển lãm mang đậm tinh thần trình diễn, với các khung cảnh quen thuộc bị phá vỡ bởi ánh sáng dàn dựng, bố cục lệch pha và những chi tiết phi logic. Các nhân vật chromakey trở thành bề mặt để những vai trò xã hội và kỳ vọng tập thể được “chiếu” lên, gợi liên tưởng đến khái niệm performativity của Judith Butler về danh tính như một quá trình liên tục được hình thành qua hành vi và biểu hiện xã hội.
Triển lãm “Ghế Đỏ”
- Thời gian: 08/05 - 28/06/2026
- Địa điểm: Wiking Salon, 79 Nguyễn Hữu Thọ, Nhà Bè, TP.HCM
Triển lãm “Ghế Đỏ - The Red Chair” đánh dấu triển lãm cá nhân thứ hai của nghệ sĩ Hoàng Anh dưới sự giám tuyển của David Willis. Tiếp nối series “Phong Cảnh Lạ Thường”, nghệ sĩ đưa hình ảnh chiếc ghế nhựa đỏ quen thuộc của Việt Nam vào một hành trình xuyên thời gian thông qua các mẫu tem Việt Nam từ giai đoạn đầu của nền độc lập hiện đại.
Các con tem được quét lại, phóng đại và in trên giấy trước khi Hoàng Anh điểm thêm những chiếc ghế đỏ bằng màu nước, tạo nên sự va chạm giữa hiện tại và quá khứ trong cùng một khung hình. Từ những hình ảnh tư liệu về nông nghiệp, công nghiệp hay đời sống cộng đồng dân tộc, triển lãm gợi lại tinh thần bền bỉ của người Việt trong hành trình xây dựng đất nước.
Chiếc ghế đỏ tiếp tục hiện diện như biểu tượng quen thuộc của đời sống đô thị Việt Nam, gắn với văn hóa ăn uống, trò chuyện và kết nối cộng đồng trên vỉa hè hay góc phố. Từ góc nhìn xã hội học, hình ảnh này gợi nhắc khái niệm “không gian thứ ba” của Ray Oldenburg - những điểm gặp gỡ nuôi dưỡng liên kết xã hội ngoài gia đình và công việc. Đồng thời, tác phẩm cũng mở rộng đối thoại về sự lai ghép văn hóa theo tư tưởng của Homi Bhabha trong bối cảnh hậu thuộc địa.
Dù mang căn tính Việt Nam rõ nét, chiếc ghế nhựa đỏ cũng xuất hiện phổ biến tại nhiều quốc gia phương Nam và từng được nghệ sĩ quốc tế như Bad Bunny sử dụng trong âm nhạc, trình diễn. Với Hoàng Anh, vật dụng bình dân ấy trở thành biểu tượng của sức sống cộng đồng và ký ức tập thể.
Triển lãm vẫn giữ tinh thần dí dỏm đặc trưng trong thực hành nghệ thuật của Hoàng Anh. Nghệ sĩ xử lý bề mặt giấy bằng hiệu ứng răng cưa, cháy xém để tái hiện dấu vết thời gian, đồng thời xây dựng trải nghiệm tương tác với những viên kẹo hình ghế đỏ ngâm trong rượu thảo mộc, gợi nhớ văn hóa vùng cao của cộng đồng H’Mông, Tày và Dao.
Triển lãm “Cái gì là thật?”
- Thời gian: 15/05 - 30/06/2026
- Địa điểm: 24 đường Số 1, phường An Khánh, Thủ Đức, TP.HCM
Triển lãm “Cái gì là thật?” đánh dấu triển lãm cá nhân thứ hai của họa sĩ Bùi Tiên sau “Cõi riêng” năm 2024. Tiếp tục sử dụng chất liệu màu nước trên lụa, nữ nghệ sĩ xây dựng thế giới chân dung giàu nội tâm với những khoảng lặng mong manh giữa ký ức, tưởng tượng và thực tại.
Các nhân vật nữ trong tranh hiện lên với ánh mắt lơ đãng, gương mặt tĩnh lặng và những khoảng trống giàu cảm xúc. Trên nền lụa truyền thống, Bùi Tiên phát triển ngôn ngữ thị giác đương đại giàu tính chiêm nghiệm, gợi cảm giác vừa gần gũi vừa xa xôi như những mảnh ký ức đang dần phai nhòa theo thời gian.
Thông qua triển lãm, nghệ sĩ đặt ra câu hỏi về bản sắc cá nhân, sự cô đơn cảm xúc và ranh giới mong manh giữa điều được nhìn thấy với điều được cảm nhận. Các lớp màu olive, nâu khói, xanh trầm hay hồng phấn tro không nhằm mô tả hiện thực mà diễn đạt trạng thái tinh thần của nhân vật.
Comments
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên bình luận!
Bạn phải đăng nhập để bình luận.