Phong trào Ozempic: Thời trang đang quay lại thời kỳ tôn sùng cơ thể siêu gầy?

Nếu bạn theo dõi tin tức sức khỏe hay xu hướng làm đẹp mới gần đây, có lẽ bạn đã nghe nói về các loại thuốc GLP-1 giúp điều chỉnh cân nặng rất hiệu quả. Từ mạng xã hội đến các tạp chí y khoa, những loại thuốc tiêm giảm cân này thường được mô tả như một bước đột phá trong ổn định ngoại hình.

Trong nhiều thập kỷ, thời trang đã thích nghi với những thay đổi về thị hiếu, xu hướng hay văn hóa người nổi tiếng. Từ những phong trào như mặc quần jeans cạp trễ, quần jeans bó sát, áo hoodie ngoại cỡ, thời trang thể thao, phong cách sang trọng kín đáo, và bất kỳ xu hướng nào gây ra bởi thuật toán TikTok. Nhưng đằng sau tất cả những xu hướng này, một điều vẫn tương đối ổn định: đó là ngoại hình của khách hàng. Một sự thay đổi chậm rãi về vóc dáng hay cân nặng có thể sẽ không đáng kể, nhưng khi tốc độ thay đổi này trở nên quá nhanh, điều này có thể trở thành một vấn đề với ngành công nghiệp.

“Thần dược” giảm cân là gì?

Trong bộ phim “The Substance” (2024), nữ diễn viên Hollywood sắp hết thời, Elisabeth Sparkle tìm thấy một loại “thần dược” giúp mình có lại được cơ thể của đôi mươi và cô lại trở về thời hoàng kim. Tuy nhiên, khi Elisabeth càng sử dụng loại 'thần dược' đó để kéo dài những ngày tháng tươi đẹp của mình, sức khỏe của cô càng ngày càng xấu đi. Bộ phim “The Subtance” cũng là một lời bình luận dành cho những xu hướng làm đẹp khiến người ta phải quay cuồng đuổi theo, cũng như sự đào thải của ngành công nghiệp khi phụ nữ bắt đầu quá tuổi. Tưởng chừng là một tác phẩm kinh dị giả tưởng, chúng ta cũng có một loại 'thần dược' phổ biến hiện nay, đó là các loại thuốc giảm cân mô phỏng hóc-môn GLP-1 với tên gọi như Ozempic, Wegovy và Mounjaro.

Thực chất, các loại thuốc này không mới vì chúng đã được ra mắt lần đầu vào năm 2017. GLP-1 là một loại hóc-môn tự nhiên trong cơ thể, giúp làm chậm quá trình rỗng của dạ dày và tạo cảm giác no cho người sử dụng. Loại thuốc này ban đầu được phát triển để điều trị bệnh tiểu đường loại 2, điều chỉnh sự thèm ăn và lượng đường trong máu, nhưng một số người đã sớm để ý đến khả năng giảm cân của nó. Thông tin bắt đầu từ các phòng khám, rồi lan truyền qua truyền miệng và cuối cùng là các chiến dịch tiếp thị quy mô lớn.

Novo Nordisk, nhà sản xuất thuốc Ozempic, từng tuyên bố rằng mình không ủng hộ việc sử dụng thuốc ngoài mục đích chữa bệnh.

Năm 2021, FDA đã phê duyệt semaglutide, một hoạt chất chính trong thuốc giảm cân. Điều này dẫn đến sự gia tăng việc sử dụng ngoài chỉ định của xã hội như một thực phẩm chức năng hỗ trợ giảm cân, khiến loại thuốc này trở thành tâm điểm chú ý vượt xa mục đích ban đầu. Thậm chí vào năm 2023, các loại thuốc trở nên khan hiếm và thị trường chợ đen dành cho thuốc giảm cân xuất hiện khắp nơi. Tại Hoa Kỳ, một khảo sát của tổ chức chính sách y tế KFF năm 2024 cho thấy 12% người trưởng thành đã từng sử dụng thuốc GLP-1, trong khi 6% tích cực sử dụng. Đến năm 2025, tỷ lệ người trưởng thành sử dụng thuốc GLP-1 để giảm cân đã tăng hơn gấp đôi, từ 5,8% lên 12,4%.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia đang bày tỏ lo ngại về những rủi ro mà các loại thuốc này gây ra cho người sử dụng. Chúng bao gồm các tác dụng phụ như teo cơ, các biến chứng nghiêm trọng như viêm tụy, cũng như các vấn đề về thận và túi mật. Ngoài ra còn có khả năng gây ra rối loạn ăn uống, cùng với những nguy hiểm do thuốc giả gây ra.

Vấn đề đạo đức xung quanh việc tiếp cận và tính công bằng trong việc sử dụng thuốc cũng đang gióng lên hồi chuông cảnh báo.

Việc phụ thuộc quá mức vào thuốc điều trị béo phì có thể làm chệch hướng chú ý và nguồn lực khỏi các biện pháp phòng ngừa bệnh quan trọng. Nếu các nhà hoạch định chính sách và công chúng coi thuốc điều trị béo phì như một phương thuốc vạn năng, thì người tiếp nhận có thể sẽ ít chú trọng hơn đến các chiến lược phòng ngừa béo phì theo cách truyền thống này. Hơn nữa, còn có nguy cơ kỳ thị đối với những người vẫn béo phì dù đã dùng thuốc, đặc biệt là nếu họ không đủ khả năng chi trả.

Mặt khác, loại thuốc này rất đắt, tại Việt Nam thường có giá dao động từ 4.700.000 đến 4.800.000 VNĐ cho một ống tiêm loại 1mg. Điều này có nghĩa là chúng chủ yếu chỉ dành cho tầng lớp thượng lưu hoặc những người có bảo hiểm y tế toàn diện. Dẫn đến việc gây trầm trọng sự bất bình đẳng về sức khỏe, thậm chí nhiều người mắc bệnh tiểu đường loại 2 hoặc mãn tính không thể tiếp cận được thuốc để kiểm soát tình trạng bệnh của họ.

Ngành công nghiệp thời trang bị ảnh hưởng thế nào?

Không chỉ dừng lại ở những tranh cãi về mặt y tế hay khả năng tiếp cận kinh tế, làn sóng này đang âm thầm tạo ra một cơn địa chấn ở nơi ít ai ngờ tới: ngành công nghiệp thời trang.

Theo truyền thống, thời trang được xây dựng dựa trên một giả định đơn giản. Kích thước cơ thể của mọi người không thay đổi đáng kể trong thời gian ngắn. Một khách hàng mặc một kích cỡ nhất định hôm nay rất có thể sẽ mặc một kích cỡ tương tự sáu tháng sau đó. Các nhà bán lẻ sử dụng giả định này để dự báo nhu cầu, lập kế hoạch tồn kho, quyết định sản xuất bao nhiêu quần áo theo mỗi kích cỡ và dự đoán những gì khách hàng sẽ mua trong mùa tới.

Trong kỷ nguyên của thuốc giảm cân, những người mẫu ngoại cỡ có đang dần vắng bóng khỏi những sàn diễn thời trang?

Những con số đó của tổ chức KFF đại diện cho hàng triệu người có cơ thể đang thay đổi nhanh hơn so với tốc độ mà ngành công nghiệp này thường xử lý. Theo công ty nghiên cứu thị trường Circana, đến tháng 9 năm 2025, 23% hộ gia đình Mỹ sẽ sử dụng thuốc GLP-1. Quan trọng hơn, 80% người dùng dự kiến ​​sẽ cần quần áo mới do sự thay đổi về kích thước cơ thể. Khoảng 55% đã mua quần áo hoặc giày dép mới vì lý do này. Dữ liệu này dự đoán 80% người dùng GLP-1 tại Mỹ sẽ cần quần áo mới do thay đổi kích cỡ, báo hiệu một làn sóng làm mới tủ quần áo mới chỉ bắt đầu.

Mặc dù tác động toàn diện đến thị trường thời trang vẫn chưa thể hiện rõ, nhưng mặt hàng áo ngực đã có dấu hiệu. Các cỡ vòng ngực lớn (42 trở lên) và cúp ngực D đang mất thị phần, trong khi các cỡ trung bình hoặc nhỏ hơn bao gồm cỡ vòng ngực 40 và cúp ngực B và C đang tăng lên. Những thay đổi nhỏ này có thể đại diện cho xu hướng thay đổi kích cỡ rộng hơn mà các thương hiệu cần phải giải quyết trong việc lập bảng kích cỡ, lên kế hoạch tồn kho và xây dựng chiến lược người mẫu phù hợp. Dữ liệu của Circana cho thấy các hộ gia đình có mức tiêu thụ quần short thể thao, quần dài thường ngày, quần jean, áo ngực và váy cao hơn trong năm đầu tiên sử dụng GLP-1, so với trước khi bắt đầu sử dụng thuốc. Những thay đổi này cho thấy tủ quần áo của mọi người đang trong quá trình chuyển đổi nhờ vào ngoại hình thon gọn, sự tự tin khôi phục và những thay đổi trong thói quen hàng ngày.

Sàn diễn thời trang đang quay trở lại với những bộ trang phục siêu bó sát.

Các show diễn Xuân/Hè 2025 chỉ có 0,8% trang phục cỡ lớn, giảm mạnh so với thời kỳ đề cao tính đa dạng chỉ vài mùa trước đó. Một số thương hiệu trong ngành mỹ phẩm đang đối mặt với khủng hoảng nhận diện vì khi khuôn mặt lý tưởng trở nên thon gọn hơn nhờ thuốc thay vì trang điểm tạo khối, các thương hiệu trang điểm sẽ thích nghi như thế nào khi đây luôn là đặc tính trọng tâm của các chiến dịch quảng cáo?

Từ những tin đồn truyền miệng, hiện không ít những ngôi sao đã công khai nói về loại thuốc giảm cân giúp họ cải thiện sự nghiệp ra sao.

Khi tôi giảm cân, tôi bắt đầu nhận được nhiều công việc hơn. Tôi nghĩ có lẽ ngành công nghiệp thích tôi gầy hơn - người mẫu kiêm ngôi sao truyền hình thực tế Brooks Nader cho biết cô sử dụng thuốc với liều lượng nhỏ.

Trớ trêu thay, một số người mẫu ngoại cỡ lại muốn giảm cân để cải thiện sức khỏe, nhưng lại lo lắng về việc sẽ nhận được ít công việc hơn. Benjamin, từng làm người mẫu ngoại cỡ cho Chanel năm 2022 và 2023, chia sẻ rằng cô đã cảm thấy bị áp lực phải giữ nguyên vóc dáng của mình, bất chấp những “lý do không lành mạnh” góp phần vào ngoại hình của cô. “Họ hoặc muốn bạn gầy hoặc muốn bạn trở thành một người mẫu ngoại cỡ chỉ để trưng bày”, Benjamin nói.

Anna Shillinglaw, người sáng lập công ty người mẫu Milk Management, cho biết bà không ngạc nhiên trước thực trạng hiện tại. “Trước đây, phong trào ủng hộ vẻ đẹp hình thể đang phát triển mạnh mẽ với việc các người mẫu ngoại cỡ tham gia các buổi trình diễn và chụp ảnh giống như các người mẫu có vóc dáng chuẩn. Nhưng gần đây, xu hướng này đã giảm mạnh. Ngành công nghiệp thời trang đã thay đổi hoàn toàn”.

Dù có công khai sử dụng hay không công khai, chúng ta cũng chứng kiến một sự thay đổi rõ rệt về ngoại hình của một số ngôi sao lớn hơn như ca sĩ Ariana Grande, Jim Carrey, Erin Moriarty, Michelle Yeoh,... tất cả đều khiến chúng ta tự hỏi điều gì đã xảy ra. Không có bất kỳ phán xét nào dành cho họ, nhưng bản thân ở những khán giả bình thường, chúng ta vẫn cảm thấy rằng sự thay đổi ngoại hình đó có phần "không lành mạnh" mỗi khi họ xuất hiện trước công chúng.

"Nói rõ hơn, tôi hoàn toàn KHÔNG hề phán xét bất cứ ai sử dụng Ozempic hoặc các loại thuốc tương tự khác. Nhưng khi tôi thấy những người vốn đã thon gọn lại đăng ký dùng thuốc này, tôi không thể không nghĩ đến việc xu hướng hình thể cứ liên tục thay đổi. Những năm 2000 là ngực to, rồi đột nhiên ngực phẳng lại được ưa chuộng. Những năm 2010 mang đến sự tự tin về hình thể, và giờ đây dường như chúng ta lại quay trở lại theo đuổi ngoại hình siêu thon gọn. Chúng ta cứ liên tục thay đổi chuẩn mực và điều đó thật mệt mỏi". Nữ diễn viên Ashley Tisdale chia sẻ về phong trào Ozempic đang diễn ra.

Cuộc cách mạng GLP-1 đang đặt ngành công nghiệp thời trang và xã hội trước một ngã rẽ đầy nghịch lý. Một mặt, nó mở ra kỷ nguyên mới của sự tự tin và những khả năng thúc đẩy doanh thu thời trang khi nhiều người cần đổi mới tủ quần áo; mặt khác, nó làm trầm trọng thêm sự bất bình đẳng với những bệnh nhân thực sự cần thuốc và hồi sinh những chuẩn mực vóc dáng khắc nghiệt từng bị chỉ trích trong quá khứ. "Thần dược" có thể giúp thu nhỏ kích cỡ trang phục trong nháy mắt, nhưng nó không thể cho chúng ta một định nghĩa bền vững về cái đẹp và sức khỏe thực sự. Thời trang có thể nhanh chóng xoay trục để thích nghi với những cơ thể siêu thon gọn mới, nhưng đối với xã hội, câu hỏi lớn nhất vẫn còn bỏ ngỏ: Liệu chúng ta đang tiến tới một kỷ nguyên tự tin, khỏe mạnh hơn, hay chỉ đang quay lại lối mòn của những áp lực ngoại hình cực đoan, nơi con người chấp nhận đánh đổi sức khỏe để chạy theo một khuôn mẫu lý tưởng tạm thời?